Dagboek Ab Grivel vel 39

Maandag 23 Apr.

's Morgens kwam er opeens het bericht dat we verder konden trekken. Snel de zaakjes gepakt en toen met het hele stel onder geleiding op weg richting Seelow op 5 km. De weg was abominabel, zodat het een behoorlijke trek was. Het was gelukking ideaal trekweer. Met verschillende keren rust kwamen we in Seelow waar we snel doortrokken gedeeltelijk langs de hoofdweg, gedeeltelijk langs achterweggetjes. Steeds enorme colonnes van de Russen met allemaal Amerikaanse autos. Dat is bar wat een materiaal die daarvan gekregen hebben. Buiten Seelow weer op de grote weg naar Küstrin. Om de paar honderd meter waren daar propaganda borden door de Russen opgesteld met allerhand mooie opschriften. Na een tijdje werden we van de weg afgestuurd en moesten we dwars door een weiland wat enorm zwaar terrein was. Dit grapje is ons nog een paar keer overkomen. Ondertussen werd het hoe langer hoe later en wij steeds vermoeider. Een eindje voor Küstrin kwamen we weer op de grote weg en sleepten ons langs deze stadwaarts. Hier kwamen we met donker aan en het bleek dat niets georganiseerd was. We zijn de hele stad door getrokken die totaal in puin ligt, terwijl we eigenlijk te moe waren om een stap te verzetten, en meer struikelden dan liepen. We besloten toen om zelf kwartier te gaan zoeken en vonden een eindje buiten de stad een stal die nog min of meer heel was en wat stroo en twee canapes had. Die hebben we ons georganiseerd. Zijn als een blok er op neer gevallen en hebben geslapen.

Dinsdag 24 Apr.

Bij het wakker worden bleek dat we bezoek hadden gehad van Russen, die onze koffers meegepikt hadden. Ze hadden nog de beleefdheid gehad om de kleren in een zak te stoppen en alleen de koffer mee te nemen. We zijn eerst aan het pelknollen koken geslagen en om een uur of 1 zijn we weer opgestapt. Langs de grote weg zijn we naar Vietz gegaan op weg naar Landsberg waar een verzamelpunt zou zijn. In Vietz werden we aangehouden door de Poolse militie die onze papieren wou zien. Daarnaast was een huis waar een of andere Russische commandant zat, waar we naar toe zijn gestapt. Hij zorgde er voor dat we in een huis kwamen samen met een Fransman en 2 Italianen. We hebben een stel springveren bedden georganiseerd en kregen brood van de Russen. Bij de commandant moesten we onze namen zeggen en hebben we wat tabak gesnaaid. Daarna gegeten en naar bed.

Woensdag 25 Apr.

We zijn 's morgens vroeg opgestaan en meteen op pad gegaan. In een vlot tempo gelopen (ongeveer 5 à 6 km per uur). 's Middags zijn we een boerderij binnen gegaan, hebben daar aardappels geschild en peentjes en deze in de keuken door de boerin laten koken. De moffen zijn toch wel vies de sigaar dat ze dat allemaal moeten goedvinden dat een stelletje buitenlanders hun huis binnenlopen en bevelen uitdelen. Heerlijk gegeten en nog een tijdje op onze rug gelegen. Daarna weer op stap gegaan, naar Landsberg. We kwamen daar ongeveer 4 uur aan en zagen hele troepen mensen bij de spoorlijn staan. Het bleken bij navraag Polen te zijn die naar huis getransporteerd werden. We zijn toen naar de Russische commandant gegaan die ons een papiertje gaf voor het verzamelkamp voor buitenlanders. We moesten toen nog de hele stad weer door. Gelukkig waren er een paar Fransen bij ons, die het wisten te liggen. Toen we er aan kwamen stonden er een hele troep lieden voor de poort vnl. Italianen. De eerste die ik zag was Paulin de Sloween! We zijn toen eerst eens gaan uitrusten in het gras. Daarna werd ons gezegd dat we ons moesten laten inschrijven bij de Franse commandant waar we dus op afgingen. Het bleek toen dat het hele kamp onder leiding stond van de capitain H. Fornier-Foch een kleinzoon van Maarschalk Foch. Ons werd toen tevens medegedeeld dat de Hollanders als commandant van Gulik hadden. Dit bleek bij navraag Pim van Gulik uit Küstrin te zijn, een Leids student waar Ben ons wel eens wat van verteld had. In de loop van de avond maakten we dan ook kennis met hem. Daarna moesten we gaan douchen, waarbij we onderzocht werden op luizen en onze kleren in hete lucht gedesinfecteerd werden. Daarna weer wachten om bij de Russische commandant te worden ingeschreven. Dit duurde echter eeuwig lang zodat we al bang waren dat we de volgende dag terug moesten komen. Dit is gelukkig niet gebeurd en om 12 uur konden we het kamp binnen waar Pim ons al ongeduldig zat op te wachten. We zijn toen snel het kamp ingegaan dat uit een groot blok kazerne woningen bestond. We werden zolang ingekwartierd op de zolder van een huis en hebben daar heerlijk geslapen op de planken.

Donderdag 26 Apr. tot Woensdag 30 Mei.

Onze tijd in het kamp in Landsberg. Woensdag werden we op een kamer ingedeeld waar al 10 man lagen. Allerlei georganiseerd en in orde gemaakt; kregen strozakken. Het eten was heel goed: met 3 of 4 man een brood van 2 kg, 250 gr vlees of spek, suiker en zout, later nog een bus groenten. Na 2 dagen werden we zelfstandig en kregen een huis buiten het kamp. 12 man op 1 kamer. Een beetje behelpen maar het ging goed. Het was een heel aardig stel allemaal eenvoudige stads en boerenjongens. 2 koks die uitstekend kookten. Een paar keer mee geholpen met lui in te schrijven op het bureau. Gerrit en Piet zijn helemaal door het bureau in beslag genomen. Corveetjes opgeknapt als aardappels en water halen, enz. Na een tijdje kregen we een Hollandse luitenant Reynders als commandant die echter een grote sof bleek te zijn. Gelukkig kregen we na een paar dagen een zekere van Oordt er bij, die 1½ jaar in een concentratiekamp had gezeten als politiek gevangene en die de zaak uitstekend op poten wist te zetten en goed onder de duim hield. Ondertussen was begin Mei Berlijn gevallen, 7 Mei de troepen in Holland gecapituleerd en 9 Mei heel Duitsland. Het leven ging gewoon door. Op het bureau werd nog eens precies gecontroleerd op welke manier we naar Duitsland waren gekomen en zijn er verschillende door de mand gevallen, o.a. een jongen die 2 jaar bij de SS gediend had en onder bewaking van ons naar Holland zal gebracht worden. In het kamp zaten alle nationaliteiten: 1600 Fransen, 2000 Italianen, 3000 Tchechen, 2000 Serven, 160 Grieken, 140 Hollanders, 160 Belgen, een paar Denen, Noren, Roemenen, Luxemburgers, enz. De Fransen vertrokken 18 Mei via Odessa. Zij kregen eten mee voor 6 dagen. Op open wagons tussen allerlei machines gingen ze op weg. De volgende dag een groot contingent Serven, een paar dagen later de Tchechen. Voor ons werd het toen wachten. 29 Mei 's avonds kwamen een paar Hollanders zeggen dat ze officieel bericht hadden dat we de volgende dag weg zouden gaan via Odessa. 30 Mei 's morgens kwamen de Russen ons zeggen, dat we om 2 uur klaar moesten staan. Om 2 uur was alles gereed en toen moesten we wachten. De hele verdere dag hebben we gewacht en zijn toen op de planken gaan slapen (de stroozakken waren uitgeschud).

<-- terug vooruit -->